Stok Devir Hızı Nedir? Nasıl Hesaplanır?

Son güncellenme: August 24, 2023 | 8 minutes
Sam Phips

Stok devir hızı, stoktaki ürünleri kaç kez sattığımızı ve yenilediğimizi gösterir. Stok devir hızı, bir şirketin genel verimliliğini ölçen önemli bir KPI’dır.

Sektör ortalamasına göre bu değer normal şartlarda ortalamadan daha yüksek olmalıdır. Ancak stok devir hızının yüksek oluşu tek başına satışların iyi olduğunu göstermez.

Devir hızının yüksek oluşu, size ürünler için yüksek talep olduğunu ve depolama maliyetlerinde paranızın israf edilmediğini gösterir. Bununla birlikte, bu oran satın aldığınız envanteri etkin bir şekilde sattığınızı ve hızla yenilediğinizin göstergesidir.

Stok devir hızının düşük oluşu ise ürünlere olan talebin düşük olduğunu, ürünü hedeflenen müşterilere satmakta iyi olmadığını anlamanızı sağlar. Bu durum, iyi bir reklam yapmadığımızı, MTS adına yanlış ürünleri ayırt etmediğimizi, ürün fiyatlandırmasının pazarın ortalamasının üzerinde olduğu veya ürünlerin kalitesiz, modası geçmiş ürünler olduğu anlamına gelebilmektedir. Sonuç olarak, sermayenin önemli bir kısmı stoka bağlanmış olur.

New call-to-action

 

Stok devir hızı hesaplama

Stok devir hızı genellikle belirli bir zaman aralığındaki satılan malın maliyetinin (COGS), o zaman aralığındaki ortalama stok seviyesine (dönem başı stok + dönem sonu stok) /2) bölünmesiyle elde edilir.

Slim4 tarafından hesaplanan öngörü ile bu hesaplama farklı bir perspektiften ele alınmaktadır. Bu sayede, önümüzdeki dönemin öngörülerine göre elimizdeki stokun ne kadar dönebileceğini hesaplanabilmektedir. Şirketler ise stokun devir hızını geçmiş dönemin satış verilerini baz alarak hesaplamaktadır.

Müşterilerimiz, mevcut ve geçmiş stok devir hızı KPI’larını, ihtiyaç duydukları farklı özelliklerden yola çıkarak kolayca kontrol edebilirler. Örneğin; toplam şirket bazında, mağaza bazında, kategori bazında ve vb.

Hedef KPI’lar her şirkete göre farklı belirlenmektedir, bu nedenle farklı 2 şirketin stok devir hızını karşılaştırmak mantıklı değildir. Ülke, şirket stratejisi ve sektöre göre değişiklikler bu değerlerde değişiklikler olabilir.

New call-to-action

Stok devir hizi formülü:

Envanter devir hızı, verimliliği takip etmenin harika bir yoludur.

Bununla birlikte, envanter yönetiminizin verimliliğini ölçmek için formüller çoktur. Bunu ölçmenin çeşitli yolları vardır.

İşte bunlardan birkaçı.

Envanter devir hızı:

Bugün ağırlıklı olarak bu konudan bahsediyoruz ve envanter optimizasyonu hedeflerinizin başarısını analiz etmenin oldukça popüler bir yoludur.

Bu oran, yukarıda da belirttiğimiz gibi basit bir ölçümdür: Belirli bir dönemde envanterinizi kaç kez sattınız ve değiştirdiniz?

Bu süre genellikle bir yıldır ancak şirkete göre değişebilir.

Formül şu şekildedir:

Envanter Devir Hızı = COGS (Satılan Malın Maliyeti) / Ortalama Envanter Değeri

Envanter devir hızınız 6 ise, bu süre zarfında envanterinizi 6 kez satmış ve değiştirmişsiniz demektir. Mutlu günler.

Ödenmemiş stok günleri (DIO):

‘Stok günleri’, ‘eldeki envanter’, ‘envanter devir günleri’ veya yukarıdaki ‘ödenmemiş envanter günleri’ – bunların hepsi aynı hesaplamayı ifade eder.

Ödenmemiş envanter günleri, sahip olduğunuz ortalama envanter gün sayısını ölçen bir başka basit formüldür.

Doğal olarak, daha düşük bir DIO, ürünleri kapıdan daha hızlı çıkarmanız ve onlara yük olan daha az gün geçirmeniz anlamına gelir. Dolayısıyla bu, daha üretken ve daha verimli olduğunuz anlamına gelecektir.

Daha yüksek bir stok devir hızı bunun tam tersini gösterecektir.

Envanter devir günü formülünüzü (veya DIO) hesaplamanın yolu şudur:

Ortalama Envanter / Satılan Malın Maliyeti X 365 (yıllık ortalama için).

Brüt Marj Yatırım Getirisi (GMROI):

Stokunuz için ödediğiniz ile müşterinizin onu satın alacağı fiyat arasında değer farkı vardır.

En azından, umarım vardır ve bu sizin lehinizedir. Aksi takdirde, işletmenizin başı büyük belada olabilir.

Bu fark, Brüt Marj Yatırım Getirisi (GMROI) oranı kullanılarak hesaplanabilir.

Bunu çözmenin yolu şudur:

GMROI = Brüt Kar / Ortalama Envanter Maliyeti

Burada daha düşük bir sayı, çok fazla envanteriniz olduğunu veya yeterince yüksek bir marjla satış yapmadığınızı gösterecektir. Daha yüksek bir oran veya sayı iyiye işarettir ve paranızın karşılığını fazlasıyla aldığınız anlamına gelir.

Envanter taşıma maliyeti oranı:

Envanter taşımanın tüm maliyetlerini toplasaydınız, toplam ne kadar olurdu? Satın alma, depolama, sevk etme, sigortalama ve tüm depo operatörlerini, genel giderleri karşılama fiyatından bahsediyoruz.

Bu formül bunu sizin için hesaplayacaktır.

Envanter Taşıma Maliyeti Oranı (%) = Toplam Taşıma Maliyeti / Toplam Envanter Değeri X 100

Eğer düşük bir orana ulaşırsanız, bu verimli bir envanter yönetim süreciniz olduğunu gösterir. Tersine, daha yüksek bir oran, çok fazla envanter tuttuğunuzu ve bunun marjlarınızı tükettiğini gösterir …

Eski envanter oranı:

Yukarıdaki formüllerin birçoğu fazla stok sorununuz olabileceğini vurgulayabilir. Stok fazlasının bir sorun olmasının pek çok nedeni vardır. Peki envanterinizin yüzde kaçını artık satamıyorsunuz?

Bunu hesaplamak ve bunun size ne kadara mal olduğunu analiz etmek için şu formülü kullanın…

Eski Envanter Oranı = Yakın Zamanda Kullanılmayan Envanter Kalemlerinin Değeri / Toplam Envanter Defter Değeri.

“Yakın zamanda kullanılmamış” ifadesini son 6 ayda veya geçen yıl satış yapılmamış olarak tanımlamak size kalmış.

Bununla birlikte, daha düşük bir oran envanterinizi oldukça iyi yönettiğinizi ve mümkün olan her yerde israfı azalttığınızı gösterecektir. Daha yüksek bir oran ise tam tersini gösterecek ve düzeltilmesi gereken potansiyel bir sorunu vurgulayacaktır.

stok devir hizi

Stok Devir Hızı İçin Bazı İpuçları

Bu anlamda, stok dönüşünü artırmak için bazı püf noktaları değinecek olursak;

  • İyi ve uygun pazarlama kampanyasıyla talebi artırın.
  • Fiyatlandırma stratejisini analiz ederek gerekirse stratejinizi güncelleyin.
  • Sipariş verirken \ veya sözleşmelerin hazırlanması sırasında tedarikçilerle indirim için anlaşmaya varın.
  • Genellikle müşteriler tarafından satın alınan ürünleri stoklayın
  • Ürün gruplarınızı daha iyi analiz edebileceğiniz, anlayabileceğiniz ve aksiyon alabileceğiniz bir şekilde tanımlayın. Böylelikle ürünün davranışına cevap verebilmek için daha iyi bir konumda olursunuz.
  • En çok satan ürünlerinizi ve satan ürünlerin stok değerlerini analiz edin.
  • Ürünlerinizi gruplandırarak ve eğilimlerini izleyerek öngörü tutarlılığınızı artırın.
  • Depoda fazla yer kaplayan ve yavaş satan ürünleri belirleyin. Gerekirse tedarikçilere iade edin ya da satmak için promosyon uygulayın.

 

Slim4 için Stok Değişimi Kolaydır

Özellikle perakende satış yapan bazı firmalar stok devri yerine eldeki stokları kontrol etmektedir. Slim4’te ise, stok değişimi kolaydır, KPI’yı eldeki KPI’lara dönüştürebilir.

DOH’u hesaplamak için, satılan malların maliyeti ortalama envantere bölünür. Bunu günlük değere dönüştürmek için, sonuç periyottaki gün sayısı ile çarpılacaktır. Ortalama envanter, belirli bir dönemdeki bir başlangıç ​​envanterine ve bir bitiş envanterine göre hesaplanır ve bu dönemdeki ortalama envanteri göstermek için 2’ye bölünür. Elde ettiğimiz ortalama envanter, aynı dönemde satılan malların maliyeti ile karşılaştırılacaktır.

KPI ile birlikte, yine seçilen dönemin değerler üzerinde etkisi vardır. Süre ne kadar uzun olursa, KPI zamanla o kadar yavaş değişir. Yıllık bazda hesaplandığında, artık önemli bir stok düşüşünün parametre üzerinde küçük bir etkisi olacaktır. Sürenin çok kısa olması durumunda (örneğin sadece bir gün), KPI günlük satışlardan ve hatta satın alma siparişlerinin günlük gelirlerden daha fazla etkilenir. Bir satın alma siparişi, genellikle birden fazla satış siparişini kapsadığından, KPI bir satın alma siparişi girişinden olumsuz etkilenecektir. Birden fazla envanter ölçümüyle DOH hesaplamak için bir dönem kullanıldığında, haftalık ortalama envanter, haftalık en yüksek ve en düşük envanter durumuna göre hesaplanabilir. Belirli bir haftadaki envanter girişlerinin etkisini azaltmak adına, toplam ortalama envanter hesaplaması, dönem içindeki kapalı haftalara göre değişken haftalar rakamına dayalı olacaktır.

New call-to-action

Stok devir hızı hakkında sık sorulan sorular

Stok devir hızı yorumlama

Envanter devir hızı, bir şirketin envanterini belirli bir süre içinde ne kadar hızlı döndürdüğünü ölçen kullanışlı bir finansal orandır.

Stok devir hızı kaç olmalı

Genel olarak, stok devir hızı ne kadar yüksekse, envanteriniz o kadar verimli yönetilir. Ancak stok devir hızı sektörden sektöre değişir.

Envanter devir hızı nasıl hesaplanır?

Envanter devir hızını hesaplamak için formül şöyledir:

Stok devir hızı = Satılan malların maliyeti / Ortalama envanter

Envanter devir hızı neden önemlidir?

Envanter devir hızı, envanterinizin ne kadar iyi yönetildiğine dair ilginç bilgiler sağlar. Ayrıca, envanterinizin nakit akışınıza nerede yardımcı olduğunu veya engel olduğunu gösterir.

Stok devir hızının artmasına ne sebep olur?

Envanter devir hızınızı çeşitli şekillerde artırabilirsiniz. Bir yandan satışları artırabilirsiniz. Alternatif olarak, müşteri talebini daha az stokla karşılamak için envanterinizi optimize edebilirsiniz.

Ülkenize özel içeriklerimizi görmek için lütfen lokasyon seçin.

x